Od redakcji 7-8/2017

Szanowni Państwo,Okladka
Od nowego roku czasopismo „Elektroinstalator” będzie miało nowego wydawcę. Opiekuńcze skrzydła nad tym najstarszym w branży elektroinstalacyjnej tytułem roztoczyło Wydawnictwo SIGMA-NOT.

Więcej…

Ochrona odgromowa urządzeń na dachach i elewacjach budynków

8Współczesne budynki mają na dachach oraz na elewacjach urządzenia wrażliwe na skutki wyładowań atmosferycznych. Należą do nich anteny, maszynownie dźwigów, centrale klimatyzacyjne, klimatyzatory indywidualne, kolektory słoneczne i panele fotowoltaiczne. Urządzenia tego typu wymagają ochrony przed bezpośrednim uderzeniem pioruna, ale także przed przepięciami atmosferycznymi i łączeniowymi.

Przepisy i normy
Warunki techniczne dla budynków określane w skrócie literami WT zawierają stosowne rozporządzenie [1]. W tym akcie prawnym zamieszczono ogólne zasady stosowania ochrony odgromowej.

W ustępie 2 § 53 nakazano wyposażać budynki w instalację chroniącą przed wyładowaniami atmosferycznymi. Jednocześnie dodano, że obowiązek ten odnosi się do budynków wyszczególnionych w Polskiej Normie dotyczącej ochrony odgromowej obiektów budowlanych.
Komentarz autora: Problem w tym, że w żadnej normie nie ma takiego wykazu budynków. Wykaz taki sporządził natomiast Polski Komitet Ochrony Odgromowej Stowarzyszenia Elektryków Polskich.

9Zgodnie z treścią § 180 instalacje i urządzenia elektryczne powinny zapewniać m.in. ochronę przed przepięciami atmosferycznymi i łączeniowymi. W ustępie 1 punkt 10 w § 183 powtórzono, że w instalacji elektrycznej należy stosować urządzenia ochrony przeciwprzepięciowej. W ustępie 3 w § 184 zapisano, że instalacja piorunochronna powinna być wykonana zgodnie z wymaganiami Polskich Norm dotyczących ochrony odgromowej obiektów budowlanych. Normy przywołane do poszczególnych paragrafów w rozporządzeniu [1] zestawione są w załączniku. Znalazły się w nim także normy dotyczące ochrony odgromowej. Do § 53 przywołano dwie normy podane w pozycjach 2 i 3 wykazu materiałów źródłowych, natomiast do § 184 normy wymienione w pozycjach 2, 3, 4, 5 i 6 tego wykazu.

Podstawowe zalecenia zawierają cztery części normy PN-EN 62305. Przy czym dwie pierwsze części zawierają zasady ogólne oraz metodykę oceny ryzyka. Konkretne zalecenia zamieszczono w części trzeciej [4] oraz w czwartej [5]. Natomiast norma PN-HD 60364-4-443 [7] zawiera szczegółowe zalecenia w sprawie ochrony przed przepięciami. Zapisano w niej, że jeżeli ochrona przed przepięciem przejściowym jest zapewniona zgodnie z normą PN-EN 62305, to można uznać, że zostały nią objęte wymagania także normy PN-HD 60364-4-443 − dotyczące ochrony przed przepięciem pochodzenia atmosferycznego. Środki zabezpieczające przewidziane w normach w zależności od przyjętej klasy instalacji ochronnej dają określony poziom ochrony.

Część pierwsza [2] w punkcie 8.4.1 zawiera m.in. następujące zapisy:

  • urządzenie piorunochronne LPS składa się z urządzenia zewnętrznego i wewnętrznego;
  • zadaniem zewnętrznego LPS jest przejęcie wyładowania, bezpieczne odprowadzenie prądu piorunowego do ziemi oraz rozproszenie go w ziemi;
  • zadaniem wewnętrznego LPS jest zapobieganie niebezpiecznemu iskrzeniu w wyniku zastosowanych połączeń wyrównawczych lub odstępu izolacyjnego pomiędzy elementami LPS a innymi przewodzącymi elementami.

Identyczne zapisy widnieją we wprowadzeniu do części trzeciej normy [4]. Norma zawiera szereg definicji. Przykładowo zewnętrzne urządzenie piorunochronne jest częścią LPS składającą się ze zwodów, przewodów odprowadzających i uziomów. Norma rozróżnia zewnętrzne LPS nieodseparowane lub odseparowane od chronionego obiektu. Natomiast wewnętrzne urządzenie piorunochronne jest częścią LPS składającą się z połączeń wyrównawczych i/lub odizolowania elektrycznego. Urządzenie do ograniczania przepięć SPD jest urządzeniem zawierającym przynajmniej jeden element nieliniowy, przeznaczonym do ograniczania przepięć przejściowych i odprowadzania do ziemi prądów udarowych.

Norma [4] wyróżnia cztery klasy LPS. Dla każdej z nich uzyskuje się odpowiedni poziom ochrony. Najwyższy dla klasy I oraz najniższy dla klasy IV. Nie ma jednak możliwości uzyskania 100% ochrony, stosując nawet ochronę spełniającą wymagania dla I klasy LPS.

Przyjęcie danej klasy wiąże się z koniecznością stosowania odpowiednich rozwiązań:

  • wymiary oczek sieci zwodów poziomych (tablica 1);
  • odległości pomiędzy przewodami odprowadzającymi (tablica 2);
  • wielkość odstępu separującego;
  • minimalna długość uziomów.

10Niezależnie od klasy elementy LPS muszą mieć odpowiednie minimalne wymiary, a elementy dodane muszą być wykonane z określonych w normie materiałów.

(...)

mgr inż. Janusz Strzyżewski
Pełna wersja artykułu w EI 4/2017 do zakupu na portalu www.e-czasopismo.pl oraz www.magazyn-online.com

Wyszukiwarka

like Newsletter!

like Nowości!

quote Na skróty

like Najczęściej czytane!

like Polecamy!

Znajdź nas na facebooku!

UWAGA! Ten serwis używa cookies i podobnych technologii.

Brak zmiany ustawienia przeglądarki oznacza zgodę na to. Czytaj więcej…

Zrozumiałem