Od redakcji 5/2018

Ei5 I oklW dniu 8 kwietnia 2008 r. miała miejsce jedna z największych w naszym kraju awarii energetycznych. W wyniku silnych wiatrów i opadów śniegu uszkodzone zostały linie elektroenergetyczne zasilające aglomerację szczecińską, wskutek czego ponad 0,5 mln mieszkańców zostało pozbawionych energii elektrycznej.

Więcej…

Prace w pobliżu czynnych linii elektroenergetycznych

Wzdłuż czynnych napowietrznych linii elektroenergetycznych z przewodami nieizolowanymi oraz w pobliżu słupowych stacji transformatorowych występują strefy niebezpieczne. Strefa niebezpieczna występuje także w pobliżu stacji kontenerowych połączonych z liniami napowietrznymi. Również wzdłuż linii kablowych występują strefy o zwiększonym zagrożeniu. Rozmiary stref zależą od rodzaju linii i jej napięcia znamionowego.

Przepisy
W Rozporządzeniu [1] określono szerokość stref niebezpiecznych w pobliżu linii napowietrznych z przewodami nieizolowanymi (tablica 1). Strefę niebezpieczną należy mierzyć po obu stronach linii w poziomie od skrajnego przewodu linii. Natomiast brak w przepisach określenia takich stref w pobliżu podziemnych linii kablowych. W praktyce można przyjąć, że strefa niebezpieczna rozciąga się na szerokość 6 m po obu stronach trasy kabla.

6

Występujące zagrożenia
Elektroenergetyczne linie napowietrzne na terenie budowy lub w jej pobliżu stwarzają ryzyko porażenia prądem elektrycznym w przypadku:

  • zerwania lub dotknięcia przewodów linii przez pracujące lub przejeżdżające w pobliżu maszyny budowlane lub przez przedmioty trzymane przez ludzi,
  • zerwania przewodów linii na skutek warunków atmosferycznych takich jak silny wiatr lub osadzająca się szadź katastrofalna,
  • zerwanie przewodów na skutek uszkodzenia słupów,
  • przeskoku napięcia na ludzi lub znajdujące się w pobliżu przewodzące prąd elementy maszyn i przedmiotów,
  • uszkodzenia izolacji linii.

Z powyższych względów prace w pobliżu linii elektroenergetycznych zaliczane są do szczególnie niebezpiecznych i mogą być prowadzone wyłącznie na podstawie Instrukcji Bezpiecznego Wykonywania Robót (IBWR), stanowiącej załącznik do Planu Bezpieczeństwa, Ochrony Zdrowia i Środowiska (BOZiŚ) [2].

Wszyscy pracownicy zatrudnieni przy tego rodzaju pracach powinni posiadać potwierdzone predyspozycje zdrowotne, być przeszkoleni w zakresie BHP i zapoznani z występującym ryzykiem zawodowym. Wszelkie prace zaliczane do szczególnie niebezpiecznych należy prowadzić co najmniej dwuosobowo, zapewniając środki techniczne dla bezpiecznego jej wykonania, oraz asekurację i ewentualną pierwszą pomoc.

Organizacja prac i środki bezpieczeństwa
Wszelkie roboty w strefie niebezpiecznej czynnych linii elektroenergetycznych powinny być ograniczone tylko do sytuacji koniecznych. Wolno wykonywać je tylko w wyjątkowych przypadkach na pisemne polecenie osoby sprawującej kierownictwo lub nadzór nad eksploatacją urządzeń elektroenergetycznych oraz pod warunkiem ustanowienia osoby nadzorującej przebieg prac. Osoba ta musi posiadać wymagane uprawnienia do nadzoru. Przed przystąpieniem do robót elektroenergetycznych należy dokonać identyfikacji i inwentaryzacji przebiegających linii elektroenergetycznych, ustalić ich właściciela oraz ew. także użytkownika. Należy dążyć do wyłączenia linii na czas prowadzonych w jej pobliżu robót.
Przed przystąpieniem do prac w obrębie wyłączonej linii elektroenergetycznej należy uzgodnić z osobą wyłączającą sposób jej zabezpieczenia przed przypadkowym załączeniem.

Ponadto należy uziemić wyłączoną linię, a przy urządzeniu odcinającym umieścić informację o treści „Nie załączać". Jeżeli z właścicielem linii elektroenergetycznej i jej użytkownikiem uzgodniono możliwość jej okresowego wyłączania, do kontaktu z tymi osobami należy wyznaczyć stałego pracownika nadzoru ze strony wykonawcy. Pracownik ten powinien utrzymywać codzienny kontakt z wyłączającym linię. Ma obowiązek odnotowywać godziny wyłączenia linii, imię i nazwisko osoby zgłaszającej wyłączenie oraz planowany czas wyłączenia. W przypadku telefonicznego zgłoszenia należy żądać od wyłączającego potwierdzenia w formie elektronicznej lub faksowej. Jeżeli istnieje możliwość, należy sprawdzić wyłączenie. Sprawdzenia może dokonać pracownik posiadający udokumentowane kwalifikacje do pracy przy liniach o określonym napięciu.

7UWAGA: Przed ponownym załączeniem napięcia, w wyłączonej na czas robót linii, należy bezwzględnie sprawdzić czy wszyscy pracownicy opuścili stanowiska pracy oraz, czy środki transportu i sprzęt budowlany znajdują się poza strefami niebezpiecznymi.

W przypadku braku możliwości wyłączenia linii i konieczności prowadzenia prac przy czynnej linii, przed przystąpieniem do realizacji robót należy z jej właścicielem lub/i użytkownikiem uzgodnić bezpieczne warunki pracy. Przy ich realizacji wymagane jest zachowanie rozwagi i ścisłe przestrzeganie instrukcji prowadzenia robót. Instrukcja jest zwykle opracowywana przez operatora zarządzającego daną siecią.

W strefie niebezpiecznej linii kablowych roboty ziemne z wykorzystaniem sprzętu zmechanizowanego mogą być wykonywane jedynie na pisemne polecenie upoważnionej osoby, która sprawuje kierownictwo lub dozór nad eksploatacją urządzeń elektroenergetycznych oraz pod warunkiem ustanowienia osoby nadzorującej przebieg tych robót.

Linie elektroenergetyczne przebiegające przez teren budowy lub w jego pobliżu po ich zidentyfikowaniu muszą być odpowiednio oznakowane. Po zmroku oznaczniki powinny być odpowiednio oświetlone. W przypadku linii napowietrznych na każdym słupie należy umieścić oznacznik strefy niebezpiecznej w postaci tablicy umieszczonej nie niżej niż 2 metry nad poziomem terenu. Tablice nie mogą być umieszczone zbyt wysoko, ponieważ powinny znajdować się w polu widzenia pracowników przebywających w pobliżu linii. Napis umieszczony pod spodem należy wykonać czarnymi literami na białym lub żółtym tle, przy czym ze względu na czytelność cyfr i liter wysokość znaków nie powinna być mniejsza niż 8 cm. Przykład takiego oznakowania przedstawia rysunek 1.

(...)

Janusz Strzyżewski

Pełna wersja artykułu w EI 1/2017 do zakupu na portalu www.e-czasopismo.pl oraz www.magazyn-online.com

 

Wyszukiwarka

like Newsletter!

like Nowości!

quote Na skróty

like Najczęściej czytane!

like Polecamy!

Znajdź nas na facebooku!

UWAGA! Ten serwis używa cookies i podobnych technologii.

Brak zmiany ustawienia przeglądarki oznacza zgodę na to. Czytaj więcej…

Zrozumiałem